Kết nối, phát huy di sản văn hoá gắn với phát triển công nghiệp văn hoá trong kỷ nguyên mới
Thứ trưởng Nguyễn Minh Hằng kiêm Chủ nhiệm UB Công tác về các tổ chức phi chính phủ nước ngoài
(Chinhphu.vn) – Ngày 7/11/2023, Phó Thủ tướng Trần Lưu Quang đã ký Quyết định số 1303/QĐ-TTg về việc thay đổi nhân sự Chủ nhiệm Ủy ban Công tác về các tổ chức phi chính phủ nước ngoài.
07/11/2023 15:34
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng
Theo đó, Thủ tướng Chính phủ cử bà Nguyễn Minh Hằng, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, kiêm giữ chức Chủ nhiệm Ủy ban Công tác về các tổ chức phi chính phủ nước ngoài thay ông Hà Kim Ngọc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao.
Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 7/11/2023.
Ủy ban Công tác về các tổ chức phi chính phủ nước ngoài được thành lập theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ để giúp Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo, giải quyết những vấn đề liên quan đến các tổ chức phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam.
Nhiệm vụ của Ủy ban là phối hợp với Bộ Ngoại giao xây dựng, trình cơ quan có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về hoạt động của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam; chủ trì công tác thẩm định đối với các tổ chức phi chính phủ nước ngoài thông qua các cơ quan thành viên Ủy ban để chuyển hồ sơ cho Bộ Ngoại giao xét cấp, gia hạn, sửa đổi, bổ sung, thu hồi giấy đăng ký của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam.
Chủ trì và phối hợp với các cơ quan liên quan giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý các vi phạm liên quan đến hoạt động của tổ chức phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam; phổ biến, cung cấp thông tin liên quan tới hoạt động phi chính phủ nước ngoài tới các cơ quan đối tác Việt Nam và tổ chức phi chính phủ nước ngoài...
Chiều 18.4, Hiệp hội tổ chức Hội thảo “Kết nối, phát huy di sản văn hoá gắn với phát triển công nghiệp văn hoá trong kỷ nguyên mới”, thu hút sự tham gia của đông đảo chuyên gia, nhà quản lý, nghệ sĩ và cộng đồng doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực văn hoá sáng tạo.
Hội thảo có sự tham dự của ông Thang Văn Phúc, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ; ông Phạm Quang Vinh, nguyên Thứ trưởng Bộ Ngoại giao; ông Lê Quang Vĩnh, nguyên Phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng; ông Hà Văn Siêu, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam và PGS TS nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam...
Hội thảo thu hút đông đảo các chuyên gia, hội viên Hiệp hội Phát triển Công nghiệp văn hoá Việt Nam.
Phát biểu tại hội thảo, NSND Vương Duy Biên, nguyên Thứ trưởng Bộ VHTT&DL, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Công nghiệp văn hoá Việt Nam nhấn mạnh, trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, vai trò của di sản đang thay đổi. Di sản văn hoá không chỉ cần được bảo tồn mà còn phải được phát huy theo hướng sáng tạo, hiện đại, gắn với phát triển công nghiệp văn hoá.
NSND Vương Duy Biên cho rằng, trong một thời gian dài, văn hóa thường bị nhìn nhận là lĩnh vực tiêu tốn ngân sách, dẫn đến việc các mục tiêu đầu tư chưa đạt kỳ vọng. Tuy nhiên, với tinh thần đổi mới, mục tiêu nâng tỷ lệ chi cho văn hóa lên khoảng 2% theo Nghị quyết 80-NQ/TW được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển đáng kể, nếu được triển khai quyết liệt từ Trung ương đến địa phương, diện mạo văn hóa nói chung và công nghiệp văn hóa nói riêng sẽ có nhiều thay đổi tích cực.
Do đó, hội thảo là diễn đàn để các nhà quản lý, chuyên gia, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp cùng trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, đồng thời đề xuất các giải pháp tháo gỡ khó khăn trong quá trình bảo tồn và khai thác di sản. Mục tiêu xa hơn là tìm kiếm những mô hình sáng tạo, hiệu quả, góp phần đưa di sản trở thành nguồn lực cho phát triển.
Theo ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư Le, Chủ tịch Câu lạc bộ Doanh nhân Sáng tạo, Việt Nam không thiếu di sản, nhưng lại chưa có hệ sinh thái đủ mạnh để chuyển hóa nguồn tài nguyên này thành công nghiệp. Chúng ta còn thiếu một chuỗi giá trị hoàn chỉnh, khi mạnh ở khâu sáng tạo ban đầu, nhưng yếu ở thương hiệu, phân phối và xuất khẩu. Chúng ta thiếu nguồn nhân lực có khả năng kết nối giữa văn hoá, thị trường và công nghệ; thiếu hạ tầng sáng tạo, không gian sáng tạo và cơ chế bảo vệ sở hữu trí tuệ.
Từ thực tiễn quốc tế, ông Vinh dẫn chứng thành công của “Shōgun”, một tác phẩm khai thác lịch sử Nhật Bản đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ: “Khi di sản được chuyển hóa thành vốn nội dung và đi vào chuỗi giá trị, nó không những tạo doanh thu mà còn mở rộng ảnh hưởng kinh tế và văn hóa ở quy mô toàn cầu. Quá trình này cần đi qua các bước từ tái tạo thẩm mỹ, thiết kế trải nghiệm đến công nghiệp hóa nội dung, trong đó yếu tố quyết định là khả năng kết nối với thị trường.
Theo ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Truyền thông Lê, di sản nên được tiếp cận như một dạng “nguồn vốn nội dung”.
Bổ sung góc nhìn từ nghệ thuật biểu diễn, Nhà biên kịch Lê Quý Hiền khẳng định sân khấu truyền thống (Chèo, Tuồng, Cải lương) chính là sản phẩm độc bản, lưu giữ "mã gen" văn hóa dân tộc. Điển hình như nghệ thuật múa rối nước, đây là thỏi nam châm hút khách quốc tế tại Việt Nam, đồng thời là lời vẫy gọi du khách đầy hiệu quả thông qua hàng ngàn đêm diễn ở nước ngoài.
Đặc trưng lớn nhất của sân khấu là sự cộng hưởng cảm xúc đám đông và tính liên tục trong thưởng thức. Ông đưa ra phép so sánh: "Nếu so với tác phẩm văn học, có thể nói số khán giả trong khán phòng là số lượng ấn phẩm xuất bản và mỗi đêm diễn là một lần tái bản có 'sửa chữa và bổ sung'".
Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Hà Văn Siêu khẳng định, di sản văn hóa là nguồn lực vô tận cho phát triển du lịch văn hóa và tạo sức hút đối với du khách, việc kết nối và phát huy di sản cần được thực hiện theo hướng đa chiều, trong đó du lịch văn hóa không chỉ mang đến những câu chuyện, cảm xúc mà còn tạo ra sự liên kết giữa các di sản với nhau. Mỗi lần du khách quay trở lại, sự kết nối ấy lại được làm mới, qua đó khơi gợi cảm hứng cho những sản phẩm, dịch vụ du lịch sáng tạo.
Ông Hà Văn Siêu đề xuất, cần thúc đẩy sự kết nối giữa cái cũ và cái mới, giữa truyền thống và hiện đại, để di sản được “kể” bằng ngôn ngữ đương đại, gần gũi hơn với công chúng. Việc phát huy giá trị di sản không chỉ dừng lại ở bảo tồn mà phải hướng tới chuyển hóa thành giá trị kinh tế; trong đó, vai trò của nghệ sĩ sáng tạo là đặc biệt quan trọng, giúp “đánh thức” di sản, làm cho di sản sống lại trong đời sống hôm nay. Theo ông Hà Văn Siêu, du lịch chính là kênh hiệu quả để đưa di sản đến gần hơn với xã hội; thông qua du lịch, di sản được biết đến, được quan tâm và thực sự “sống” trong cộng đồng…
Nghệ sĩ Nhân dân Vương Duy Biên cho biết, thông qua các tham luận và ý kiến trao đổi tại hội thảo, Ban tổ chức đã lắng nghe được nhiều góc nhìn khác nhau về phát huy di sản. Theo đó, mỗi loại hình di sản, từ vật thể đến phi vật thể, đều cần những cách thức phát huy riêng; thậm chí, mỗi địa phương, mỗi không gian sáng tạo hay mỗi nghệ sĩ cũng có thể tìm ra những con đường khác nhau để khai thác giá trị di sản. Chính sự đa dạng này sẽ góp phần làm phong phú đời sống văn hóa, đồng thời mở ra những hướng đi mới để biến di sản thành nguồn lực phát triển bền vững.
VPHH
